Open brief aan dhr. Nijpels, voorzitter van de klimaattafels

Op 13 oktober 2018 vond de Artistieke Klimaattop plaats in Places of Hope, de Kanselarij in Leeuwarden. Tijdens de top werd aan een brief gewerkt aan dhr. Nijpels zodat de Nederlandse delegatie in december niet met lege handen naar de Klimaattop in Polen hoeft. Deze brief is op 17 oktober 2018 overhandigd aan dhr. Nijpels, voorzitter van de klimaattafels. Lees hieronder de hele tekst.

Kunstenaarsmanifest als brief aan Ed Nijpels, voorzitter van de Klimaattafels

 

Leeuwarden, 13 oktober 2018

 

Geachte Heer Nijpels,

 

U weet als geen ander: klimaatverandering veroorzaakt een uiterst bedreigende situatie voor alle levende en toekomstige wezens, en we hebben nog zeer weinig tijd om ernstige klimaatontwrichting te voorkomen. Zoals Debra Roberts, mede-auteur van het nieuwe IPCC rapport, zegt: ‘De komende jaren worden waarschijnlijk de belangrijkste in onze geschiedenis’.

 

Op dit moment treden de gevolgen van klimaatverandering al sneller, vreemder, harder en verwoestender op dan wetenschappers hadden voorspeld. De verwachtingen zijn surrealistisch en toch reëel.

 

We stevenen af op een opwarming van 4 graden in 2084, als we doorgaan met leven zoals we leven; als we doorgaan met politiek bedrijven zoals we politiek bedrijven; als we doorgaan met onszelf te organiseren zoals we onszelf organiseren; en als we doorgaan met kunst maken zoals we kunst maken.

 

Daarom kwamen wij op 13 oktober 2018 bij elkaar, voor de eerste Artistieke Klimaattop. Omdat wij als kunstenaars willen bijdragen aan het formuleren van een antwoord op de vele complexe vragen waar klimaatontwrichting ons voor stelt.

U kunt ons beschouwen als de missende Klimaattafel, die van Communicatie, Reflectie & Verbeelding.

 

Wij zijn het erover eens: alles moet anders. We moeten

  • Andere dromen dromen, andere wensen willen;

  • Naar stemmen luisteren die nu niet aan tafel zitten: naar kinderen, verre, toekomstige en abstracte anderen;

  • Dieren, oerwouden en zeeën rechten toekennen;

  • Onszelf oefenen in minder nu en meer langetermijndenken;

  • De wereld minder vullen met nog meer nieuwe, technocratische ideeën, maar beter leren kijken naar alles wat er al is;

  • We moeten onszelf opnieuw ordenen op deze planeet, de mens uit het midden;

  • We moeten ons laten overtuigen door belangen die niet de onze zijn; we moeten leren dromen over iets anders dan onszelf.

  • En misschien wel het belangrijkste om tot een klimaatakkoord te komen: we moeten leren met schuld om te gaan en deze ons toe te eigenen. Dat zal ons helpen de financiële offers te verdelen die nú gebracht moeten worden.

 

Wij willen dan ook benadrukken: u heeft ons nodig. Zoals Winsemius vorige week in Trouw schreef: het traditionele overleg, via bijvoorbeeld klimaattafels, is onvoldoende om tot nieuw denken te komen. Er is een radicale omwenteling nodig en die komt niet dichterbij door waterige compromissen van doorgewinterde en meestribbelende vergadertijgers.

 

U heeft bij uw klimaatonderhandelingen verhalen, oefeningen, beelden, vragen, gesprekken en interventies nodig, die het vertragende ‘meestribbelen’ doorbreken. Aan uw klimaattafels zijn confronterende spiegels nodig, diepe her-verbindingen, grote verwondering, zetjes in de rug en sprongen in het diepe. Verhalen van herstel, van hoop, van solidariteit.

 

Wij kunnen dat bieden. We willen geen verhalen vertellen van zeespiegelstijging en schaarste. Wij willen geen extra superlatieven toevoegen aan angstaanjagende toekomstbeelden van lijden en chaos die klimaatfatalisme in de hand werken. We moeten klimaatverandering ook als avontuur gaan zien. Wij kunstenaars durven groot te dromen. Wij kunstenaars kunnen mensen tot tranen toe roeren.

 

Wij kunstenaars kunnen anders kijken: Wetenschappers kijken terug. Journalisten kijken naar het nu. Wij kunstenaars kunnen in de toekomst kijken. Verder vooruit dan de looptijd van een beleidsperiode. Wij kunstenaars zijn in staat om te spelen. Op het speelterrein kun je proberen. Proberen om dingen radicaal anders te doen, soms burgerlijk ongehoorzaam zoals reclame en sponsoring verbieden voor bedrijven die fossiele brandstof produceren. Een zonnepaneel maken van mensenhaar. Een begrafeniskist van paddenstoelen.

 

De conclusie van ons Klimaatberaad was: we moeten uit onze bubbel, uit de theaters, en in de vergaderzalen.

 

Daarom willen we u concreet voorstellen: bied ons een stoel aan bij de klimaattafels.

Niet zozeer om extra ideeën toe te voegen, maar om te helpen om alle bestaande ideeën tot één geheel te smeden waarmee je snelheid kunt maken. Laat ons uw vergaderingen verbeeldingsvol openen, reflectief mee-tekenen, het onderhandelen spiegelen met action-writing, acteurs en muziek. Zet ons in als de creatieve katalysatoren die u nodig heeft om de impasse van de stroeve onderhandelingen te doorbreken.

 

En neem ons mee naar de klimaattop in Polen. Zet ons in om het verhaal van de energietransitie naar iedereen in Nederland verbeeldingsvol te kunnen vertellen. Als dramaturgen van een verbindend, nieuw klimaatverhaal. Als regisseurs van een experimenteel theaterstuk. Als componisten van een meerstemmige symfonie.

 

Om het tij te keren.

 

Hartelijke groet,

 

Evanne Nowak

Matthea de Jong

En alle deelnemende kunstenaars van de Artistieke Klimaattop

Hoofdsponsors
Hoofdsponsors
Businesspartners

Initiators