Locaties
4705 t/m 4728 van 6188 resultaten
-
Poppebeam Jubbega
Poppebeam Jubbega Jubbega
-
Historische akkers Achterwei
Historische akkers Achterwei Eastermar
-
Paviljoen de Leyen
Paviljoen de Leyen Rottevalle
-
Bank Golf van onrust
Bank Golf van onrust
Golf van onrust herinnert aan de arbeidersopstand in De Westhoek en de oprichting van de vakbond 'Broedertrouw' in 1889.
Aan het einde van de 19e eeuw groeide de landbouw sterk, maar de arbeidsomstandigheden bleven slecht. Landarbeiders in Friesland werkten lange dagen voor slechts negen cent per uur. Ook vrouwen en kinderen moesten meewerken om rond te komen.
In november 1889 riepen Durk Kuik en Jan Stap arbeiders op zich te verenigen. Zo ontstond Broedertrouw, een vereniging die drie cent loonsverhoging per uur eiste. Gerben van Tuinen werd de voorman. De beweging groeide snel en telde al gauw honderden leden.
De socialistische voorman Domela Nieuwenhuis had kort daarvoor in Sint Jacobiparochie en Sint Annaparochie grote bijeenkomsten gehouden. Zijn oproep voor meer vrijheid, recht en bestaanszekerheid gaf veel arbeiders extra moed.
Toen boeren de looneis afwezen, volgden stakingen. In mei 1890 legden arbeiders een week lang het werk neer, midden in het landbouwseizoen. Op sommige plekken leidde dat alsnog tot een hoger loon.
In augustus 1890 staakten opnieuw zo'n 150 landarbeiders. De regering reageerde door militairen, veldwachters en marechaussees naar de Westhoek te sturen, waardoor de spanningen flink opliepen.
Gerben van Tuinen en Jan Stap werden gearresteerd op verdenking van bedreiging, maar advocaat Pieter Jelles Troelstra wist hen vrij te krijgen. Toch verloor Broedertrouw daarna aan kracht. In 1892 ging de vereniging op in de Sociaal-Democratische Bond en bleef er van de ooit 600 leden nog maar een klein aantal over.
Het monument van Auke Wassenaar uit 1984 herinnert nog altijd aan deze periode van strijd en sociale onrust in de Westhoek.
Westhoek
-
Toutenburger bos
Toutenburger bos Noardburgum
-
Mokkebank - De Mok - Vogelkijkhut
Mokkebank - De Mok - Vogelkijkhut Warns
-
Minicamping de Loane
Minicamping de Loane Hijum
-
Kunstwerk Heilige Grond
Kunstwerk Heilige Grond Burgum
-
Sint-Nicolaaskerk Nijeholtpade
Sint-Nicolaaskerk Nijeholtpade Nijeholtpade
-
Recreatie Tolbrugschans
Recreatie Tolbrugschans Oudehorne
-
Recreatie Tolbrugschans - Grote Schans
Recreatie Tolbrugschans - Grote Schans Oudehorne
Direct boekbaar
-
Galerie Westerstorm
Galerie Westerstorm Westhoek
-
Tolbrugschans
Tolbrugschans Oudehorne
-
Westhoek (De Westhoek)
Westhoek (De Westhoek) Westhoek
-
Klein Veldlust
Klein Veldlust Noardburgum
-
Laarzenpad het Kroesepaed
Laarzenpad het Kroesepaed Rottevalle
-
Westhoek: verzilting
Westhoek: verzilting
(beluister hier het audioverhaal)
Al eeuwenlang plukken kustbewoners vruchten van deze bodem, die ooit zee was. En dat is letterlijk zo, de (poot)aardappelteelt van deze streek is bijvoorbeeld van wereldklasse. Toch is er ook een keerzijde. Het zoutgehalte in kustgebieden neemt namelijk zo ver toe dat problemen ontstaan in de landbouw.
Je kunt je wel voorstellen wat er gebeurt als een gewas teveel zout krijgt. In dit gebied hier rond Westhoek komt het zoute grondwater gelukkig niet zo hoog dat de wortels van de gewassen erin groeien. Maar in de zomer kunnen boeren hun droge akkers soms niet beregenen met water uit de sloten en vaarten omdat het zoutgehalte te hoog is.
Het Wetterskip zet deze pomp hier beneden bij het veerooster (en andere stuwen en opmalingen in heel Friesland) in tegen de verzilting, door de vaarten en kanalen door te spoelen met zoet water dat uit de Friese boezem komt.
De Friese boezem is de benaming voor de aan elkaar verbonden kanalen en meren in Friesland met een streefpeil van 0,52 meter onder Normaal Amsterdams Peil (NAP). Dat NAP is het nulpunt dat we in Nederland gebruiken om hoogtes met elkaar te vergelijken. Een onmisbaar instrument.
Het zoete water dat naar deze polder komt, die in de jaren zeventig van de vorige eeuw van de boezem is afgesloten, wordt bij de sluis van Wier 6 km verderop ingelaten. Het zoute water stroomt naar het gemaal in Zwarte Haan en vandaar naar zee. Probleem opgelost, voor even.
De toenemende zeespiegelstijging zorgt voor een hogere druk van het zoute zeewater op de kustgebieden. De bodem van het land klinkt in, en daalt ook door delfstoffenwinning, en het zoute grondwater zit dus dichterbij de oppervlakte. De zoete laag boven het zoute grondwater wordt ook nog eens dunner omdat de zomers tegenwoordig vaak erg droog zijn.
Het probleem speelt niet alleen hier, maar wereldwijd. Er wordt daarom steeds vaker gekeken naar zouttolerante gewassen voor de toekomst, gewassen die goed tegen zout kunnen dus. Want doorspoelen met zoet water werkt wel, maar het is ook een kostbare manier. Ook op andere manieren wordt daarom al meer zoet water vastgehouden, door bijvoorbeeld oevers te verbreden.
Ingesproken door:
Nienke Brokke beschrijft zichzelf als een kunstenaar die gaat waar het verhaal is. Haar werk uit zich van video-installaties tot land-art. Nienke organiseert buurtprojecten waarbij ze met de bewoners iedere beeldende discipline gebruik om hun verhalen samen te verbeelden. Van animatiefilms tot zandsculpturen.In 1997 studeerde zij af op de Rietveld theatervormgeving/Art-direction. Joop was daarbij de examinator. 17 jaar na dato nam hij contact op omdat haar examenwerk hem bijgebleven was. “Joop was bevlogen met veel ervaring en verstand van uiteenlopend theater en kunstdisciplines. Een man met twee blote voeten stevig op de grond.
Vanaf de eerste ontmoeting was het alsof hij familie van me was. Hartelijk, oude jongens krentenbrood zeg maar. We bespraken grootse plannen. Verfrissend voor mij om mee te gaan in zijn onstuitbare enthousiasme en projecten te bedenken.”
Dit verhaal is onderdeel van de route Gemalen Verhalen van Sense of Place
Westhoek
-
Landgoed De Klinze
Landgoed De Klinze Aldtsjerk
-
Aardappelboeren
Aardappelboeren Westhoek
-
Familie Jensma
Familie Jensma Westhoek
-
Witte Kerk Hemrik
Witte Kerk Hemrik Hemrik
-
Noardburgum
Noardburgum Noardburgum
-
Swarte Broek
Swarte Broek Readtsjerk
-
De Friese Waterlinie
De Friese Waterlinie Oldeberkoop