Van Akkrum naar Raerd | Koningspad XL

(9.8 km)

Een tocht dwars door oud cultuurland naar de broedplaats van Friese gemeenschapszin. Het is oud land. Ruim duizend jaar geleden in cultuur geb…

Lês fierder

Een tocht dwars door oud cultuurland naar de broedplaats van Friese gemeenschapszin. Het is oud land. Ruim duizend jaar geleden in cultuur gebracht. Verre voorouders legden watergangen aan, groeven sloten en vaarten en wierpen dijken op tegen het water dat in de winter tot ver in de twintigste eeuw de weilanden in waterplassen veranderde. Tussen Akkrum en Raerd lopen de paden in het gareel van dijken, kaden, polderwegen en andere infrastructurele maatregelen waarmee de Friezen het getijdenlandschap en de veenmoerassen hun wil oplegden. De streek is heel anders dan het besloten landschap rond de bovenloop van de Boorne. Weids en uitgestrekt en bespikkeld met boerderijen op groene hoven. De oude dorpen en gehuchten liggen als een lint langs de rivier of wat er van over is. Ze vertellen een eeuwenoud verhaal van gemeenschapszin en de wil om iets van het leven te maken. Trots en fier, frank en vrij. Aldeboarn fungeerde als vooruitgeschoven handelspost aan de Boorne. De plaats werd in de achtste eeuw genoemd in reisbeschrijvingen en in de elfde eeuw verrees er op de plek van de huidige kerk al een Romaanse voorganger uit tufsteen opgebouwd. Nes is nog een stuk ouder, waarschijnlijk was het gebied zelfs eerder bewoond dan Akkrum. Archeologen vonden sporen die duiden op bewoning aan het begin van de jaartelling. De invloed van zee was in die dagen groot, het water zette een stempel op het getijdenlandschap. Een oude spreuk luidt: 'God heeft de zee geschapen, de Fries het land.' Als ik Jirnsum binnenloop passeer ik een monument dat de kruising tussen twee belangrijke Friese heerbanen markeert. De 'Jirnsumer moeting' ligt op het kruispunt van twee oude handelswegen. De ene liep over de in Westergo gelegen plaatsen Franeker, Bolsward en Sneek over Raerd, de andere route vanuit Oostergo liep vanaf Dokkum over Leeuwarden en Friens. Vanaf Jirnsum versmolten de heerbanen tot een weg naar Steenwijk en Zwolle. Pelgrims en reizigers volgden vanaf de middeleeuwen de wegen van het heer (leger). Het monument, dat de ontmoeting van reizigers symboliseert, is opgebouwd uit Friezen, gele bakstenen van honderden inmiddels afgebroken Friese dorpskerken. Langs Flansum, een gehucht van drie boerderijen maar toch met een eigen naam gezegend, bereik ik in de namiddag Raerd. Dit oude, knoestige getijdenlandschap met pronte boerderijen stemt de wandelaar vrolijk. De lichtval en de ruimte geven letterlijk adem. Raerd, een karakteristiek Fries dorp, staat borg voor een gastvrij onthaal. Hier zetelt het Netwerk Duurzame Dorpen, broedplaats van Friese gemeenschapszin.

 Wandelknooppunten: 16 - 19 - 13 - 91 - 76 - 28 - 14 - Richting 17 tot het Park Jongemastate.

Lês minder

Lokaasjes op dizze rûte

Begjinpunt: 8491 Akkrum
Einpunt: Raerd