Locaties
4609 t/m 4632 van 6186 resultaten
-
Theetuin Peins
Theetuin Peins
-
Paal 2: Kruispunt bij Supermarkt
Paal 2: Kruispunt bij Supermarkt
Dit punt is onderdeel van de route 'It Paad Werom Terherne'. Bekijk hier de hele route. Deze route start bij het grote parkeerterrein in het dorp, Koailan 2.
(beluister hier het audioverhaal)
Ja, daar ben ik weer. Als het goed is sta je nu op de T-splitsing in het dorp, met de rug naar de supermarkt. Kijk maar eens rustig om je heen. Je ziet een voor dorpsbegrippen ‘druk’ kruispunt. De weg richting de sluis en de pier ligt recht voor je. De weg naar links gaat verder het dorp en ‘de buorren' in. En nu wordt het interessant. Ik ga je uitdagen.
We gaan naar het jaar 1870.
Een tijd van ‘koemelkers’ en schippers. En een tijd van armoede. Deze plek, in het centrum van het dorp, wordt niet bepaald door het knooppunt van wegen zoals dat in de 21e eeuw het geval is, maar door vaarroutes. Ja je hoort het goed. De weg links van je, verder het dorp in en de weg voor je, richting ijsbaan, is vaarwater en heet ‘t Far.De supermarkt is ook in deze tijd al een dorpswinkel en eigendom van de beurtschipper. Aan de overkant zie je een boerderij. Later zal dit de Kameleonboerderij worden. Nu is het nog één van de grootste boerenbedrijven die hier aan het water ligt. En dan rechts die boerderij, aan de andere kant van het water, daar zie je een rij schippershuizen.
Tsja! Het wonder van tijd! De wegen van de 21e eeuw zijn een illusie als je het de schippers uit 1870 vraagt en de vaarroutes net zo goed, als je een moderne toerist de dezelfde vraag zou stellen. Duizelt het je al?
Steek maar over, we lopen over het water richting de ijsbaan. Kijk goed uit, het kan hier druk zijn. Vóór de fitnesstoestellen zie je een grindpad naar links. Hier gaan we op.Het gebied rondom de ijsbaan is louter weiland met slootjes tot aan 1990. Op dat moment het grootste en beste stuk weiland van Terherne. Er lopen zo’n zestig koeien te grazen. Later zal dit land plaatsmaken voor water en worden er 250 woningen gebouwd, voornamelijk om te recreëren. Ik zal je eerlijk zeggen, dit is voor mij als voormalig boer en hoeder van Terherne maar moeilijk te bevatten.
Ook wordt de oude ijsbaan hierheen verplaatst, De Terhernster schippers zijn de beste schaatsers dus dat snap ik dan nog wel.
Na de ijsbaan gaan we linksaf, en lopen we zo’n 30 meter verder, totdat je links van je weer een grindpad ziet. ’t Efterom, staat op het bordje. Loop dit grindpad op. Loop maar door zover je nu kunt zien, en dan net de bocht door. Je ziet daar straks aan je linkerhand een grote hoge pastoriewoning, met een tuin en knotwilgen. Wacht daar maar even.
We zijn nog steeds in 1870.
We staan hier voor de Kosterswoning, die tegen de achterkant van de Vermaningkerk is gebouwd. De mensen zijn arm. Het is een tijd van hard werken voor weinig geld. Dit geldt voor koemelkers en schippers. Ook hier is alleen grasland, omringd met water. Meer en meer schippers gaan failliet en de anderen moeten steeds verder en langer weg om handel te kunnen drijven vanwege aanhoudende concurrentie. Ze komen zelfs in Zeeland en Antwerpen terecht. Ook de koemelkers hebben het zwaar. Door de komst van melkfabrieken, komen er steeds meer koemelkers en daardoor zijn de verdiensten laag en de landpacht hoog. En tel daar dan nog de veepest bij op. Het is zelfs zo erg, dat een enkeling zichzelf verdrinkt nadat hij wordt betrapt bij het aanlengen van z’n melk met water!Maar in dit kerkje en in deze woning brandt licht. Het is de kerk waar Dominee Dornseiffen predikt. Dornseiffen is een man zonder kinderen, maar in zijn hart is hij een echte familieman. Een weldoener. Hij betekent veel voor de schippersfamilies en hun kinderen en draagt ze een warm hart toe. Zo zorgt hij voor een systeem waardoor de kinderen naar school gaan als hun ouders weg zijn en in eigen dorp bij familie terecht kunnen. Een deel van de schoolgelden worden aan de families betaald, zodat zij de kinderen ondanks de armoede in huis kunnen nemen en in de warmte van een gezin kunnen opvangen.
Als je goed kijkt, zie je onder deze kerk een kelder. Hier mochten de schippers hun aardappelen opslaan in de winter, zodat ook zij ze vorstvrij konden bewaren.
Kom, we lopen verder dit dijkje over. Aan het einde van het schelpenpad stoppen we even. Daar vertel ik je een ander verhaal en zal je merken in wat voor rauwe en indrukwekkende tijd we ons bevinden.
Dit punt is onderdeel van de route 'It Paad Werom Terherne'. Klik hier om terug te gaan naar de route. Deze route start bij het grote parkeerterrein in het dorp, Koailan 2.
-
-
Kerk van Ryptsjerk
Kerk van Ryptsjerk
-
Villa Vaartzicht
Villa Vaartzicht
-
VR Escapegame La Casa de Papel
VR Escapegame La Casa de Papel
-
WEC (Werelderfgoedcentrum Waddenzee)
WEC (Werelderfgoedcentrum Waddenzee)
-
Ouderwets Gezellig
Ouderwets Gezellig
-
Hoofdstraat Oost 21
Hoofdstraat Oost 21
-
Looper fietsen
Looper fietsen
-
PC en PC- Torens - Kaatskuier
PC en PC- Torens - Kaatskuier
-
Atelier Janny Vellinga
Atelier Janny Vellinga
-
Jachtwerf Oost B.V. - Hemmes 1400 deluxe 'Pelicaen'
Jachtwerf Oost B.V. - Hemmes 1400 deluxe 'Pelicaen'
-
Landgoed & Slot Martenastate
Landgoed & Slot Martenastate
-
Jachthaven Langweerderwielen
Jachthaven Langweerderwielen
-
Sint Catharinakerk Aalsum
Sint Catharinakerk Aalsum
-
Firdgum: terpen en zoden
Firdgum: terpen en zoden
(beluister hier het audioverhaal)
Stel je het jaar 700 voor. De dijk die je in de verte ziet, bestaat nog niet. Twee keer per etmaal stroomt de zee via geulen en prielen het land in. En tijdens de herfst en winter komt het water soms gevaarlijk dichtbij. Een ramp? Dat valt meestal mee, want de mensen wonen op heuveltjes die ze in de loop van de eeuwen hebben gemaakt: terpen. Het is de oudste manier om droge voeten te houden.
Dit dorp Firdgum bestond ook uit een aantal terpen, die op de hoger gelegen kwelderwallen waren aangelegd. Bij de kerktoren kun je goed zien dat er later afgravingen zijn geweest: de vruchtbare terpaarde werd in de negentiende eeuw duur verkocht.
De mensen die hier woonden leefden mét de zee. Die zee was wel een voortdurende bedreiging, maar het eindeloze komen en gaan van zout water bood ook kansen. Zo zorgde de zee voor vruchtbare landbouwgrond en een natuurlijk ophoging van het landschap rondom de terp, doordat er steeds laagjes slib achtergebleven als het water zich terugtrok.
Zulke laagjes slib kun je ook duidelijk zien in het door archeologen en vrijwilligers gereconstrueerde zodenhuis van terpbewoners, waarvoor zoden uit buitendijks land zijn gestoken. De zoden die terpbewoners voor hun gebouwen gebruikten waren sterk en compact, en bovendien voorhanden in de boomloze kuststreek. En, niet onbelangrijk: de zodenhuizen deden vermoedelijk in comfort niet onder voor houten huizen.
Dijken, in de verte te zien, zorgden er vanaf de elfde eeuw dat de zee definitief wegbleef. Lekker veilig. Maar de druk van de zee op het land neemt toe door de hoge dijken, en het land hoogt zich niet meer vanzelf op. Een dijkdoorbraak zal daarbij gigantische impact hebben. Misschien kunnen nog wat van onze voorouders leren, zeker met het oog op duurzaamheid en klimaatverandering.
Ingesproken door:
Jan Ketelaar werkt in woord en beeld. Zo schrijft hij teksten en gedichten, maar maakt ook sculpturen in zijn loods in Drachten. Ter gelegenheid van de 400-jarige betrekkingen tussen New York en Nederland organiseerde Joop in 2009 het New Island festival. Jan benaderde hem omdat hij vond dat zijn beeld "De staat van Nederland" daarheen moest. “Toen zei hij "goed plan, dat gaan we regelen" en sindsdien is er een samenwerking ontstaan. We waren vrienden zonder dat uit te spreken. Zonder Joop hadden de beelden niet in Holwerd gestaan.
Joop was een stille kracht en stimulator, hij hield worsten voor waar ik hard achteraan rende.”
Dit verhaal is onderdeel van de route Gemalen Verhalen van Sense of Place
-
-
De Gouverneur Leeuwarden
De Gouverneur Leeuwarden
-
Nationaal Park Drents-Friese Wold
Nationaal Park Drents-Friese Wold
-
Schalsum (Skalsum)
Schalsum (Skalsum)
-
De Lytse Mar
De Lytse Mar
-
Kattenroute Kast 5
Kattenroute Kast 5
Deze kat lijkt net echt al zittend op de stoep met prachtige roze bloemen in de struik.
Volg de weg tot aan de kruising en sla rechtsaf (Fiskersbuorren). Na 40 meter ziet u kast 5 aan de rechterkant.
-
-
TOP Delfstrahuizen/Echtenerbrug
TOP Delfstrahuizen/Echtenerbrug
-
ienie mini's bij de gevel
ienie mini's bij de gevel
-
Laatste rustplaats Jan Welfing
Laatste rustplaats Jan Welfing
Jan Welfing (1920–1945) was een jonge Fries die actief was in het verzet en tijdens de bevrijding van Opsterland in Ureterp omkwam. Zijn naam wordt geëerd in zijn geboortedorp.
Jan Harmens Welfing, geboren op 19 mei 1920 in Duurswoude (nu Wijnjewoude) en opgegroeid in Hemrik, werkte als huisschilder maar sloot zich tijdens de bezetting aan bij de Binnenlandse Strijdkrachten (BS), het Friese verzet tegen de nazi’s. Zijn inzet voor vrijheid zou hem uiteindelijk het leven kosten.
Op 14 april 1945, de dag van de bevrijding van Opsterland, raasden felle gevechten door Ureterp toen Duitse troepen het dorp binnenvielen. In het vuurgevecht tussen ongeveer twaalf BS’ers en de Duitsers sneuvelden meerdere verzetsstrijders, waaronder de 24-jarige Jan Welfing. Het geweld was hevig, met pantservuisten en granaten, terwijl dorpelingen zich in kelders verschoolden. Kort daarna bevrijdden troepen van het B-squadron van de Royal Canadian Dragoons het dorp, namen dertig Duitsers gevangen en wisten zo de dreiging te beëindigen.
Jan Welfing werd begraven in Wijnjewoude, samen met zijn jongere broer Jentje, die vijf maanden eerder verdronk tijdens een vluchtpoging. Ter herinnering aan zijn moed en opoffering is een straat in Wijnjewoude naar hem vernoemd: de Welfingstrjitte.
-
