5 Vogelspots in Friesland
Hier is de lucht nooit leeg. Duizenden ganzen stijgen op. Een zeearend trekt zijn rondes. Steltlopers schieten over het slik. Friesland is een van de rijkste vogelgebieden van Nederland.
Trek je laarzen aan en ga het veld in. Over nat gras, langs rietkragen en over slingerende dijken. Wind in je gezicht, klei onder je zolen. Hier mag je sporen achterlaten. In kijkhutten, op dijken en langs kwelders kijk je uit over landschappen waar beleving en soortenrijkdom samenkomen.
1. Lauwersmeer, Ezumakeeg Noord
Bij de kijkheuvel van Ezumakeeg Noord, vlak bij Eanjum, heb je vrij zicht over een van de rijkste vogelgebieden van Nationaal Park Lauwersmeer. Plassen, slikranden en graslanden trekken grote aantallen steltlopers en eenden aan. In het voor- en najaar wordt het hier extra spannend: trekvogels strijken neer en soms duikt er een dwaalgast op.
Met wat geluk zie je een zeearend boven het gebied cirkelen. Zelfs buiten de trektijd blijft dit een plek waar altijd beweging is. Groepen vogels stijgen op, landen weer, schuiven als wolken over het water.
Ontdek deze spot
2. Hegewiersterfjild - bij kimwerd
De vogelkijkhut in het Hegewiersterfjild, ten zuiden van Harlingen bij Kimswerd, heeft de vorm van een boothuis met een ronde boeg. Gebouwd door leerlingen in 2008 staat hij laag in het landschap, precies daar waar vogels broeden, foerageren en rusten.
Meer dan dertig vogelsoorten broeden in dit gebied. Scholeksters roepen boven het gras, kluten stappen sierlijk door ondiep water en bontbekplevieren schieten laag over het slik. In het voorjaar verschijnen kemphanen. In de winter verzamelen zich hier ganzen, smienten en tafeleenden.
3, de ral. piaam
Aan de rand van het IJsselmeer, bij Piaam, ligt vogelkijkhut De Ral. Hier kijk je uit over water, rietkragen en slikrandjes waar altijd beweging is.
Voor de hut ontstaan soms kleine strandjes. Daar heb je kans op steltlopers en zelfs de reuzenstern. Grote zilverreigers stappen statig door het ondiepe water en lepelaars zeven met hun snavel door het slik. In de rietkragen laten roerdomp, baardman en buidelmees zich af en toe zien aan wie geduld heeft.
De plek is het hele jaar door interessant. Het licht verandert met de seizoenen, het water met de wind. Je loopt over de dijk richting het IJsselmeer en voelt de ruimte om je heen.
Ontdek deze vogelspot
4. Workumerwaard - zicht tot aan de horizon
Aan de rand van de Workumerwaard bij Workum staat een uitkijktoren waar je het landschap in één blik overziet. Vanaf hier kijk je uit over de Warkumerbinnenwaard, het IJsselmeer en de vele vogels die dit gebied hun thuis noemen.
Een wandelpad voert je door de graslanden richting de dijk. Dit deel is vrij toegankelijk en laat je het gebied van dichtbij beleven. Volg je het pad tot het einde, dan sta je oog in oog met ruimte. Uitgestrekte velden, groepen vogels die opvliegen en bij helder weer zicht tot ver over het IJsselmeer.
Het is een plek om even stil te staan en te kijken wat zich aandient. Hier voel je hoe groot Friesland kan zijn.
5. Vogelkijkhut voor niet-bestaande vogels
Aan het Voetpad in natuurgebied Rottige Meente, bij Spanga, staat een kleine hut die je niet bezoekt voor een soortenlijst. Hier observeer je vogels die niet bestaan. Kunstenaar O.C. Hooymeijer bouwde deze hut als ode aan zijn eigen fantasievogels. Hij bedenkt, tekent en beschrijft al jaren vreemde soorten met even vreemde namen. Vanuit de hut speur je het landschap af, op zoek naar iets dat alleen in verbeelding leeft.
Tegelijk zit je midden in een echt vogelgebied. Riet beweegt. Water glinstert. En terwijl je glimlacht om een verzonnen soort, vliegt er zomaar een echte voorbij.
Een plek op het snijvlak van kunst, natuur en humor.
Ontdek deze plek
Geef de ruimte - aan broedvogels en wintergasten
In de Friese natuur ben je te gast. Hier broeden vogels in het gras, tussen het riet en op eilandjes in het water. Het broedseizoen loopt globaal van 15 maart tot 15 juli. In deze periode zijn veel gebieden extra kwetsbaar. Blijf op de paden, houd je hond aangelijnd en geef vogels de ruimte om hun jongen groot te brengen.
Vanaf ongeveer 1 november tot 1 april geldt op veel wateren en in natuurgebieden het rustseizoen voor watervogels. Duizenden ganzen, eenden en zwanen overwinteren hier en sparen energie voor de trek en het nieuwe broedseizoen. Vaar rustig, blijf uit aangewezen rustgebieden en beperk verstoring op het water.
Wat je meeneemt, neem je ook weer mee terug. Laat geen afval achter, ook geen etensresten. Sluit hekken, respecteer borden en gun het landschap stilte. Zo blijft Friesland een plek waar vogels blijven terugkomen en waar jij kunt blijven kijken.
-
Broedseizoen
In het voorjaar verandert het landschap in een kraamkamer. Vogels broeden op de grond, in rietkragen en op eilandjes. Blijf op de paden, houd afstand en geef jonge vogels de ruimte om groot te worden.
-
Vogelrustseizoen
In de winter zoeken duizenden watervogels rust op meren en plassen. Ze sparen energie voor de trek en het nieuwe broedseizoen. Vaar rustig, blijf uit aangewezen rustgebieden en laat het water even van hen zijn.