De sluis en zeekering bij Dokkumer Nieuwe Zijlen vormen een rijksmonument uit 1729. Hierbij staat een obelisk als monument ‘Ter Eewiger Gedagtenis van de overdijking van 't Dokkumer Diep’. De naastgelegen herberg stamt ook uit 1729.
De sluis maakt deel uit van een twee kilometer lange ‘afsluitdijk’. Hiermee werd de oude zeesluis bij de stad Dokkum overbodig. Bovendien werd 600 hectare land gewonnen. De sluis bestaat uit drie sluiskolken. Via de spuisluizen was het mogelijk om het water uit de Friese boezem naar de Waddenzee af te voeren. Via de schutsluis kon het scheepvaartverkeer naar de Waddenzee varen.
De robuuste en ingenieuze constructie was het ontwerp van wiskundig ingenieur en dijkenbouwer Willem de Lorée van de Universiteit van Franeker.
Het complex - met veertien paar deuren - deed zijn werk totdat de Lauwerszee in 1969 werd afgesloten. Nu er sluizen bij Lauwersoog kwamen, verloor de sluis bij Dokkumer Nieuwe Zijlen zijn functie. Toch is deze plek nog belangrijk in het Friese waterbeheer, want de Willem Lorésluis zorgt nog steeds voor de afvoer van overtollig water uit de provincie Fryslân.
