De hoogste terp van Nederland
Beleef de magie van het Friese terpenlandschap tijdens deze betoverende fietsroute 'De Hoogste Terp van Nederland'. Startend bij het Toeristisch Overstappunt (TOP) in Oudebildtzijl, neemt deze 40 kilometer lange route je mee over het prachtige Bildt naar Nieuwebildtzijl, langs adembenemende natuur, historische bezienswaardigheden en de hoogste terp van Nederland, terp Hegebeintum.
Let op: Ter hoogte van Marrum en Blije steek je de N357 over. Wees hier extra alert.
Leven met de zee
De route start bij TOP Oudebildtzijl en voert je door Het Bildt, een streek die is ontstaan door inpoldering van de voormalige Middelzee. Het landschap is open en weids, met rechte wegen, akkers en karakteristieke dorpen. Je ziet hoe mensen het land door de eeuwen heen hebben ingepolderd en bewerkt om hier te kunnen wonen en werken.
De ruige natuur van de waddenkust
Vervolge…
Beleef de magie van het Friese terpenlandschap tijdens deze betoverende fietsroute 'De Hoogste Terp van Nederland'. Startend bij het Toeristisch Overstappunt (TOP) in Oudebildtzijl, neemt deze 40 kilometer lange route je mee over het prachtige Bildt naar Nieuwebildtzijl, langs adembenemende natuur, historische bezienswaardigheden en de hoogste terp van Nederland, terp Hegebeintum.
Let op: Ter hoogte van Marrum en Blije steek je de N357 over. Wees hier extra alert.
Leven met de zee
De route start bij TOP Oudebildtzijl en voert je door Het Bildt, een streek die is ontstaan door inpoldering van de voormalige Middelzee. Het landschap is open en weids, met rechte wegen, akkers en karakteristieke dorpen. Je ziet hoe mensen het land door de eeuwen heen hebben ingepolderd en bewerkt om hier te kunnen wonen en werken.
De ruige natuur van de waddenkust
Vervolgens fiets je richting Noard-Fryslân Bûtendyks, een uitgestrekt buitendijks gebied met kwelders, slikvelden en kreken. Het gebied is belangrijk voor vogels die hier voedsel zoeken, broeden of uitrusten tijdens hun trek. Met een beetje geluk zie je onderweg bijzondere vogelsoorten en grazende schapen op de dijk.
Kunst en cultuur op de dijk
Langs de kust kom je ook bijzondere kunstwerken tegen. Bij Marrum ligt de Dijktempel, een plek waar je even kunt stoppen en uitkijken over het Waddengebied. Verderop, bij Blije, vind je de Terp fan de Takomst. Dit kunstwerk verbindt het eeuwenoude terpenlandschap met de toekomst van het leven aan de kust.
Hoogtepunt; Hegebeintum
De route vervolgt naar Hegebeintum, waar je de hoogste terp van Nederland vindt. Al eeuwen voordat de dijken werden aangelegd, bouwden bewoners hun woonplaatsen op zulke kunstmatige hoogten om zich tegen het zeewater te beschermen. De terp van Hegebeintum steekt ongeveer negen meter boven het omliggende landschap uit.
In het bezoekerscentrum ontdek je meer over de geschiedenis van de terp en de mensen die hier leefden. Zo krijg je een beeld van hoe de Friezen zich door de eeuwen heen aanpasten aan het water.
Een unieke tocht
Deze fietsroute biedt niet alleen een sportieve uitdaging, maar ook een reis door de tijd en natuur. Geniet van de frisse Friese lucht, het serene landschap en de verhalen die het land te vertellen heeft. 'Naar de Hoogste Terp van Nederland' is een ervaring die je nog lang zal bijblijven.
Dit ga je zien
-
TOP Oudebildtzijl
TOP Oudebildtzijl
Vanaf Toeristisch Overstappunt Oudebildtzijl kan je 't Bildtse land, de Waddenkust en de akkerlanden verkennen.
-
Oudebildtzijl (Ouwe-Syl)
Oudebildtzijl (Ouwe-Syl)
Welkom in Ouwe-Syl, daar waar het goed toeven is. Kom en ontdek dit bijzondere plekje, geniet van de rust en gemoedelijkheid, maak kennis met de vriendelijke inwoners, en zet de tijd even stil.
-
Het Bildt | streek
Het Bildt | streek
Ontdek Het Bildt, ontstaan uit de inpoldering van de Middelzee in 1505. Dit unieke landschap van strakke lijnen door polderdijken biedt een vruchtbare bodem voor gewassen zoals de Bildtstar-aardappel en een rijke cultuur gevormd door de Hollandse Bilkerts.
-
Nieuwebildtzijl (Nije-Syl)
Nieuwebildtzijl (Nije-Syl)
Nieuwebildtzijl (Bildts: Nije-Syl, Fries: Nijebiltsyl ontstond rond 1600 bij de aanleg van de Nieuwebildtdijk en kreeg zijn naam door de nieuwe sluis die hier werd gebouwd. Deze sluis verving de oude in Oudebildtzijl en speelde een belangrijke rol in de bescherming tegen het woeste zeewater.
-
71
-
Noard-Fryslân Bûtendyks
Noard-Fryslân Bûtendyks
Elk jaar komen hier ruim één miljoen vogels om voedsel te zoeken en uit te rusten. Neem tijdens een wandeling daarom vooral een verrekijker mee. Zo kun je volop genieten van de kluut met haar omhoog gebogen snavel, de gakkende brandgans of de grote...
-
Kweldercentrum Noarderleech
Kweldercentrum Noarderleech
Back to basic; dat is het principe in Kweldercentrum Noarderleech. Aan de rand van de Waddenzee ligt dit onbemande informatiecentrum van It Fryske Gea. Hier kun je genieten van de weidsheid, rust en stilte. Een ideale plek om heerlijk uit te waaien.
-
93
-
Dijktempel
Dijktempel
Een heerlijke plek om te landen; dit mooie kunstwerk van Ids Willemsma. Het wordt de Dijktempel genoemd, maar klopt dat wel?
-
01
-
02
-
Terp fan de Takomst
Terp fan de Takomst
Een nieuwe terp, buitendijks. Een belevingsplek, om mensen de waddenkust te laten beleven. Om oude verhalen te vertellen en nieuwe verhalen te maken. Over het ontstaan van het gebied en haar bewoners.
-
Kweldergebied
Kweldergebied
Vanaf de terpentijd veroverde de mens land op de zee, zoals hier in Noard Fryslân Bûtendyks. Vanaf deze plek zijn de zomerpol- ders te zien, omringd door een zomerdijk, met hekken, sloten, greppels, historische sluizen en ‘dobben’.
-
76
-
Zeedijk
Zeedijk
De bewoners van dit gebied hebben altijd een haat-liefde verhouding met de zee gehad. Die zorgde voor vruchtbare grond, vis in overvloed en mogelijkheden voor handel. Maar ze kon ook allesvernietigend toeslaan.
-
Unema State
Unema State
Ooit waren er vier states in Blije: Aebinga, Unema, Scheltema en Monsma. De oorsprong van de bekendste, Unema State, gaat terug tot de 14e eeuw of eerder.
-
75
-
14
-
15
-
21
-
17
-
Rustpunt de Jister
Rustpunt de Jister
Rustpunt de Jister, Rustpunt de Jister is gevestigd in een terpdorp te Reitsum. Hier wordt nog actief melkvee gehouden. In 2022 zijn we van twee locaties naar een gegaan en melken nu 150 koeien met robots. De locatie van het rustpu...
-
77
-
Atelierkerk Ginnum
Atelierkerk Ginnum
De stokoude 12e eeuwse kerk ligt middenin het dorp op een terprest, die dateert uit de IJzertijd. Vandaag de dag wordt de kerk verhuurd aan beeldende kunstenaars die hier geïnspireerd raken.
-
16
-
Harsta State
Harsta State
Harsta State in Hegebeintum is een oude Friese state met een mooie landschapstuin met stinzenflora in het noorden van Friesland. De tuin en een gedeelte van het huis zijn opengesteld voor het publiek.
-
13
-
Hegebeintum (Hogebeintum)
Hegebeintum (Hogebeintum)
Het landschap langs de Friese kust heeft een bijzonder kenmerk: de terp. Terpen zijn opgeworpen woonheuvels, die bescherming moesten bieden tegen het opkomende zeewater. Hegebeintum is een van de pleisterplaatsen van het Ziltepad.
-
Kerk Hegebeintum
Kerk Hegebeintum
De terp van Hegebeintum is met 9 meter de hoogte terp van Nederland. Op de terp ligt een schilderachtig Romaans kerkje uit de 12e eeuw. Binnen hangt een rijke adellijke collectie rouwborden.
-
Kennis- en Ynformaasjesintrum Terp Hegebeintum
Kennis- en Ynformaasjesintrum Terp Hegebeintum
Het Kennis- en Ynformaasjesintrum Terp Hegebeintum ligt aan de voet van de hoogste terp van Nederland. Hier kunt u toegangskaarten kopen voor het Archeologisch Steunpunt, de kerk en Harsta State. Daarnaast vindt u hier het Terpcafé en TIP.
-
34
-
Ferwert (Ferwerd)
Ferwert (Ferwerd)
Het schilderachtige dorp Ferwert betovert bezoekers met zijn historische charme en rustige plattelandssfeer.
-
90
-
03
-
04
-
53
-
Voormalig Klooster Mariëngaarde
Op een terp nabij Hallum werd in 1163 het beroemde Norbertijnerklooster Mariëngaarde gesticht door abt Freerk van Hallum. Eeuwenlang was het klooster een belangrijk religieus centrum in Noord-Friesland.
Voormalig Klooster MariëngaardeVoormalig Klooster Mariëngaarde
Op een terp nabij Hallum werd in 1163 het beroemde Norbertijnerklooster Mariëngaarde gesticht door abt Freerk van Hallum. Eeuwenlang was het klooster een belangrijk religieus centrum in Noord-Friesland.
De kloosterlingen hielden zich niet alleen bezig met gebed en bezinning, maar speelden ook een belangrijke rol in de ontwikkeling van het omliggende landschap. Ze ontgonnen en bewerkten akkers en weilanden en organiseerden de waterhuishouding. Zo groeide rond de kloosterterp een uitgestrekt landbouwgebied.Aan Mariëngaarde is ook een bijzonder pelgrimsverhaal verbonden. Volgens de kloosterannalen werd de valsemunter Asing door abt Freerk van Hallum op boetepelgrimage naar Jeruzalem gestuurd. Een vrouw genaamd Gertrudis reisde met hem mee. Op de terugweg besloten ze door te reizen naar Santiago de Compostela, maar Asing overleed voordat hij het graf van de apostel Jacobus kon bereiken. Gertrudis zette de reis voort en bereikte uiteindelijk Santiago. Na haar terugkeer in Friesland kreeg zij van abt Freerk de leiding over het vrouwenklooster Bethlehem, op de plek die tegenwoordig Bartlehiem heet.
Na de Reformatie werd Mariëngaarde in de 16e eeuw afgebroken. Van het oorspronkelijke kloostercomplex is tegenwoordig weinig meer over. Toch is het kloosterverleden nog altijd zichtbaar voor wie goed kijkt. Op het voormalige kloosterterrein staat nu een boerderij. Langs de oprit staat een muurtje van kloostermoppen, met daarin twee bijzondere stenen die afkomstig zijn van Mariëngaarde. Aan de achterzijde van het muurtje bevindt zich bovendien een stempelkastje van het Jabikspaad, waarmee de eeuwenoude pelgrimstraditie een eigentijdse voortzetting krijgt.
-
-
17
-
44
-
44
-
Oude Leije (Alde Leie)
Oude Leije (Alde Leie)
Alde Leie is een lyts doarp ( klein dorp ) maar soms groots in het nieuws vanwege De elfstedenroute welke dwars door het dorp loopt. Naast een haven worden hier ook regelmatig streekproducten markten georganiseerd.
-
69
-
Bezoekerscentrum Aerden Plaats
Bezoekerscentrum Aerden Plaats
Bezoek de Aerden Plaats en laat je verrassen! Maak kennis met de cultuurhistorie en de hedendaagse kunst van het Bildt!
-
TOP Oudebildtzijl
TOP Oudebildtzijl
Vanaf Toeristisch Overstappunt Oudebildtzijl kan je 't Bildtse land, de Waddenkust en de akkerlanden verkennen.
- 71
- 93
- 01
- 02
- 76
- 75
- 14
- 15
- 21
- 17
- 77
- 16
- 13
- 34
- 90
- 03
- 04
- 53
- 17
- 44
- 44
- 69